استان بوشهر

موقعیت جغرافیایی استان بوشهر

تعداد بازدید: 6920
کد مطلب: 18787
تاریخ انتشار: 13:28 30 آذر 1392

موقعیت جغرافیایی استان بوشهر

 
 

استان بوشهر

 

 

 

 

 

 

 

شهرستان های استان بوشهر

 

 

 

 

نام استان: بوشهر (Bushehr)

 

مرکز استان: بندر بوشهر

 

موقعیت جغرافیایی استان

 

عرض جغرافیایی: بین عرض 27 درجه و 14 دقیقه تا 30 درجه و 16 دقیقه شمالی

 

طول جغرافیایی: بین طول 50 درجه و 6 دقیقه تا 52 درجه و 58 دقیقه شرقی

 

موقعیت نسبی استان: واقع در جنوب ایران

 

همسایگان استان

 

شمال: استان کهگیلویه و بویراحمد

 

شمال غرب: استان خوزستان

 

شرق و شمال شرق: استان فارس

 

جنوب، جنوب غرب و غرب: خلیج فارس

 

جنوب شرق: استان هرمزگان

 

مساحت استان: 23167 کیلومتر مربع

 

تعداد شهرستان‌ها: 9

 

نام شهرستان‌ها: بوشهر- تنگستان- جم- دشتستان- دشتی- دَیِّر- دیلم- کنگان و گناوه

 

جمعیت استان: 1032949 نفر

 

فاصله مرکز استان تا تهران: 1228 کیلومتر

 

 
 

در خصوص وجه تسمیه استان بوشهر نظرات مختلفی ابراز شده است که در زیر به شرح برخی از آن‌ها می‌پردازیم:

1- به اعتقاد برخی از محققان، از آنجا که بنای نخستین این سرزمین به دست اردشیر؛ پادشاه ساسانی بوده، نام کهن آن «رام اردشیر» بوده است. این نام به مرور زمان به «ریشهر» تبدیل شد و در نهایت بوشهر از آن به وجود آمد. این نظریه از طرف عده‌ای از زبان‌شناسان و صاحب‌نظران چندان پذیرفتنی نیست زیرا «رام اردشیر» یا «ریشهر» با «بوشهر» ناهمانند است به همین دلیل در خصوص وجه تسمیه بوشهر نظر دیگری بیان شده است.

2- به اعتقاد این زبان‌شناسان، «بوشهر» کوتاه شده «بُخت اردشیر» می‌باشد. واژه «بُخت اردشیر» یا «بوخت اردشیر» به مرور زمان به «بو اردشیر» و «بورشیر» و سپس «بوشیر» و در پایان «بوشهر» تبدیل شده است.

«بخت (بوخت) اردشیر» به معنی نجات‌یافته اردشیر است زیرا «بوختن» به معنای نجات یافتن می‌باشد و چون اردشیر در آنجا از مرگ نجات یافت، آنجا را «بوخت اردشیر» نام نهاد.

3- برخی «بوشهر» را مخفف «ابوشهر» (به معنا پدر شهر) می‌دانند.

4- برخی نیز در وجه تسمیه بوشهر آورده‌اند: محدوده قدیمی بوشهر قدیم به دو بخش باستانی «ری شهر» و «بی شهر» تقسیم می‌شده که در اثر گذشت زمان نام «بی شهر» به تمامی منطقه قدیم و جدید اطلاق شده است و «بی شهر» در حقیقت همان «بوشهر» است که در لهجه شهری، «بی شهر» تلفظ می‌شد. گواه نزدیک در تأیید این مدعا، استناد به قراین و شواهد موجود (گویش مردم بوشهر) در تلفظ کلمات و واژگان است که در آن حرف «و» به حرف «ی» تبدیل شده و آن را چینن ادا می‌کنند:

آلوده ← آلیده

آهو ← آهی (اوهید)

اندود ← اندید

انگور ← انگیر

مؤلف برهان قاطع از کلمه «شهر» به نام «شار» یاد می‌کند و آن را علاوه بر شهر (در مفهوم مدینه و بلد) به معنای «بنای بلند و عمارت عالی» می‌داند.

 
 

استان بوشهر از نظر سیمای ظاهری ناهمواری‌ها، به دو بخش جلگه‌ای و کوهستانی تقسیم می‌شود.

بخش جلگه‌ای: بخش جلگه‌ای استان بوشهر که حاصل رسوب‌گذاری رودهای استان می‌باشد، به صورت نواری کم‌عرض در امتداد خلیج فارس از شمال و شمال غربی در ناحیه دیلم به سوی جنوب و جنوب شرقی تا دره مُند کشیده شده است. عرض مناطق جلگه‌ای استان از شمال غرب به جنوب شرق به تدریج افزایش یافته و سپس کاهش می‌یابد تا جایی که در حدّفاصل استان بوشهر و استان هرمزگان، کوه‌ها مشرف به دریا می‌باشند.

با توجه به وجود آب کافی و خاک نسبتاً مناسب، بخش اعظم کشاورزی استان در حاشیه رودها متمرکز شده و بیشتر شهرها و مراکز پرجمعیت و سکونتگاه‌های استان در بخش جلگه‌ای استقرار یافته‌اند.

بخش کوهستانی: بخش کوهستانی استان بوشهر به عنوان جزئی از رشته کوه‌های زاگرس جنوب شرقی (زاگرس فارس) با جهت شمال غربی به جنوب شرقی در سرتاسر استان و به موازات یکدیگر کشیده شده‌اند.

ارتفاعات استان بوشهر را می‌توان به دو رشته تقسیم کرد:

الف) رشته مرکزی با نام «گچ ترش» که در شمال شرق و شرق استان واقع شده و شامل کوه گیسکان، کوه خورموج، کوه سیاه و کوه کارتنگ می‌باشد.

ب) رشته ساحلی که به موازات ساحل خلیج فارس کشیده شده‌ و به رشته کوه‌های نوکند موسوم است.

 
 

کوه‌های استان بوشهر به دلیل ارتفاع کم، بارش سالیانه اندک و جنس نامناسب خاک، از نظر پوشش گیاهی فقیرند و تنها در زمستان تا اوایل بهار پوشش سبز گیاهی دارند.

رشته کوه‌های گچ ترش

رشته کوه‌های نوکند

کوه پردیس

علاوه بر کوه‌ها از دیگر عوارض جالب توجه استان بوشهر گنبدهای نمکی می‌باشند که همانطور که از نام آن برمی‌آید، هسته آن‌ از نمک تشکیل یافته است.

گنبد نمکی جاشک

 
 

در استان بوشهر علاوه بر جلگه‌های حاشیه خلیج فارس، دشت‌های متعددی در میان کوه‌ها پدید آمده‌اند که از این میان می‌توان به دشت لاور (شهرستان دشتی)، دشت پلنگ (شهرستان دشتی)، دشت ارم (شهرستان دشتستان)، دشت بوشکان (شهرستان دشتستان) و دشت آبدان (شهرستان دیر) اشاره نمود.

خاک حاصل‌خیز و منابع غنی آب، دشت‌های استان بوشهر را به مرکز تولید محصولات کشاورزی تبدیل نموده است.

 
 

به دلیل این که کوه‌های استان بوشهر کم‌ارتفاع بوده و قادر به جذب رطوبت نمی‌باشند، تقریباً تمام رودخانه‌های دائمی و فصلی این استان از استان‌های فارس و کهگیلویه و بویراحمد سرچشمه می‌گیرند و به علت شرایط نامناسب طبیعی همچون اقلیم گرم، جنس سنگ‌ها، میزان بالای تبخیر و وجود گنبدها و کوه‌های نمکی، نسبتاً شور و یا کاملاً شور شده و غیرقابل شرب می‌شوند.

رودها در مناطق کوهستانی، شیب زیادی دارند و بعد از ورود به دشت‌ها و جلگه‌ها، به دلیل کاهش شیب، از سرعت‌شان کاسته می‌شود و معمولاً این عامل سبب سیل‌گیری مناطق دشتی و جلگه‌ای و هموار کنار این رودها می‌شود.

رودخانه مُند

رودخانه شاپور

رودخانه دالَکی

رودخانه باغان

رودخانه اهرم

رودخانه دره آبداری

رودخانه دره گپ

رودخانه دره گچی

رودخانه دره گیجک

رودخانه چم ره ملک

رودخانه دره بون

رودخانه شور کلاچی

رودخانه سوراخ بدر

رودخانه شور

رودخانه دره کره

 
 

در استان بوشهر به علت ساختار زمین‌شناسی خاص، منابع نسبتاً غنی از چشمه‌ها و آب‌های معدنی وجود دارد. آب‌های معدنی این استان شامل آب‌های کلردار، گوگردی، کلر و سولفاته می‌باشند که هر کدام دارای خواص درمانی متفاوت و متنوعی می‌باشند.

چشمه آبگرم گنویه: چشمه گنویه در مجاورت جاده خورموج- دیر و در حوالی روستای گنویه واقع شده است.

چشمه آبگرم قوچارک: این چشمه در مسیر جاده بوشهر- بندرعباس در 5 کیلومتری جنوب غربی اهرم قرار دارد. آب این چشمه که از شکاف سنگ‌های آهکی مارنی از زمین خارج می‌شود، در ردیف آب‌های سولفات کلسیم همراه با منیزیم زیاد و کلرور سدیم ولرم است.

چشمه‌های آبگرم خانیک: این چشمه‌ها در یک کیلومتری روستای خانیک در منطقه برازجان شهرستان دشتستان از شکاف سنگ‌های آهکی و گچی از زمین خارج می‌شود. از آنجا که آب این چشمه دارای خواص درمانی می‌باشد، از آن استفاده‌های قابل توجهی می‌شود.

چشمه آبگرم آب باد: این چشمه در نزدیکی شهر اهرم در 63 کیلومتری جاده بوشهر به بندرعباس قرار دارد و مظهر آن در حدود 2 کیلومتری مسیر فرعی واقع شده است. به منظور بهره‌برداری از آب این چشمه در چند سال اخیر دو استخر مردانه و زنانه در این محل توسط جهاد سازندگی احداث شده و آبگرم توسط یک کانال از سرچشمه به استخرها هدایت می‌شود.

این چشمه با نام‌های آب بابا، اوبا و اهرم نیز شناخته می‌شود.

چشمه آبگرم آقا میراحمد: این چشمه در منطقه اهرم شهرستان تنگستان در 77 کیلومتری مسیر جاده اهرم به خورموج قرار دارد که با یک کیلومتر جاده خاکی، به مظهر چشمه می‌رسد. به دلیل این که آب این چشمه برای درمان بیماری‌های پوستی مناسب تشخیص داده شده است، در این محل دو استخر زنانه و مردانه احداث شده است.

چشمه آبگرم نیکو: این چشمه در شمال خورموج شهرستان دشتی و در مسیر جاده بوشهر- بندرعباس قرار دارد.

چشمه‌های آبگرم دالکی: این چشمه‌ها در 18 کیلومتری شهر برازجان واقع شده و از نوع چشمه‌های گوگردی می‌باشند زیرا آب آن‌ها‌ دارای ترکیبات گوگردی است. این چشمه‌ها به رودخانه دالکی می‌ریزند.

چشمه آبگرم برازجان: این چشمه در 12 کیلومتری جاده برازجان به کازرون و در فاصله 6 کیلومتری جنوب روستای دالکی از شکاف سنگ‌های مارنی و گچی از زمین خارج می‌شود. آب این چشمه دارای خواص درمانی می‌باشد و برای درمان بیماری‌های پوستی مفید است.

چشمه‌های آب سرد فاریاب: در منطقه فاریاب از توابع شهرستان دشتستان، چشمه‌های متعددی وجود دارند که از به هم پیوستن آب آن‌ها، رود فاریاب و آبشار زیبای فاریاب تشکیل می‌شود. مهم‌ترین چشمه این منطقه چشمه تنگ فاریاب است که اهالی روستای فاریاب برای آبیاری باغ‌های خود از آن استفاده می‌کنند.

چشمه آب سرد بنیان: در منطقه خائیز اهرم از توابع شهرستان تنگستان، چشمه‌های آب شیرین فراوانی وجود دارند که از نظر کیفیت از وضعیت بسیار مطلوبی برخوردار می‌باشند. چشمه آب سرد بنیان که در گویش محلی با نام «بنیون» نیز خوانده می‌شود، یکی از چشمه‌های این ناحیه است و از پرآب‌ترین آن‌ها نیز به شمار می‌رود.

چشمه آب تنگ: این چشمه یکی از چشمه‌های آب شیرین استان بوشهر است که در شرق روستای دوراهک از توابع شهرستان دیر واقع شده است. این چشمه زیستگاه چند نوع ماهی و خرچنگ می‌باشد.

چشمه زیرراه: این چشمه در 15 کیلومتری برازجان از توابع شهرستان دشتستان قرار دارد. این چشمه تا چند سال اخیر به دلیل ناشناخته بودن از طبیعت بی‌نهایت زیبایی برخوردار بود اما متأسفانه امروزه اطراف چشمه مملو از زباله‌های بازدیدکنندگان شده است.

چشمه زیرراه استان بوشهر

چشمه زیرراه در استان بوشهر

چشمه زیرراه در برازجان

آبگرم میانلو در شهرستان کنگان و چشمه لوحک در بندر دیر از دیگر چشمه‌های استان بوشهر می‌باشند.

 
 

از نظر تقسیمات اقلیمی، استان بوشهر در محدوده اقلیم گرم و خشک قرار دارد که از مهم‌ترین ویژگی‌های این نوع آب و هوا می‌توان به اعتدال هوا و کوتاه بودن دوره بارش در زمستان و طولانی بودن دوره خشکی به همراه گرمای شدید هوا در تابستان اشاره نمود.

البته دخالت عوامل متعددی همچون ناهمواری‌ها، عرض جغرافیایی، دوری و نزدیکی به دریا، پوشش گیاهی و توده‌های ‌هوا در مقیاس خرد بر نوع آب و هوای نواحی مختلف استان اثرگذار می‌باشند.

از میان عوامل یاد شده، سه عامل ناهمواری‌ها، دوری و نزدیکی به دریا و توده‌های هوا، نقش بیشتری در شکل‌گیری آب و هوا و تنوع اقلیمی استان ایفا می‌نمایند. در استان بوشهر اختلاف ارتفاع از صفر در سواحل خلیج فارس تا 1950 متر در ارتفاعات متغیر است و همین امر سبب تنوع مکانی دما و بارش در نقاط مختلف استان شده است. در مناطق شرقی و شمالی استان به دلیل استقرار کوه‌ها، بیشترین بارش و در نواحی جنوبی و غربی، کمترین بارش دیده می‌شود.

متوسط بارش سالانه استان 217 میلی‌متر و از نوع باران با دوره‌های ریزش بسیار محدود است. بخش اعظم بارش استان از اوایل آبان تا اواخر اسفند رخ می‌دهد و ماه‌های دی و بهمن بیشترین بارش را به خود اختصاص می‌دهند. ریزش باران در پاییز و بهار به صورت رگبارهای شدید، کوتاه مدت و همراه با رعد و برق است در حالی که در زمستان به صورت باران ریز و مداوم است. ریزش برف در استان بوشهر بی‌سابقه است ولی تگرگ به طور پراکنده مشاهده شده است.

یکی از ویژگی‌های مهم آب و هوایی استان بوشهر، پدیده شَرجی است و بر این اساس آب و هوای استان را می‌‌توان به دو دسته تقسیم‌بندی نمود:

الف) نواحی ساحلی با گرمای شدید و رطوبت نسبی بالا

ب) نواحی داخلی با گرمای شدید و رطوبت نسبی پایین

رطوبت برخاسته از خلیج فارس در نواحی ساحلی استان بوشهر مانع از کاهش دما در زمستان و افزایش بیش از حد آن در تابستان می‌شود در نتیجه اختلاف دمای روز و شب و اختلاف دما در فصول مختلف سال در این استان کم است. میانگین رطوبت سالانه استان بوشهر 71 درصد است.

متوسط دمای سالانه استان بوشهر 24 درجه سانتی‌گراد است که بیشترین مقدار آن در تابستان حدود 50 درجه و کمترین مقدار آن در زمستان حدود 6 درجه ثبت شده است. دمای هوا در سردترین ماه‌های سال به ندرت به صفر درجه می‌رسد. دمای هوا در ماه‌های تیر و مرداد به حداکثر و در دی و بهمن، به حداقل می‌رسد.

 
 

استان بوشهر به دلیل مجاورت با ارتفاعات زاگرس، خلیج فارس و بیابان عربستان از یک سو و نزدیکی به مدار رأس السرطان از سوی دیگر، در طول سال تحت تأثیر توده‌های هوای مختلفی قرار می‌گیرد.

الف) توده هوای غربی: منشأ توده هوای غربی، اقیانوس اطلس و دریای مدیترانه است که از واسط پاییز تا اوایل بهار استان بوشهر را تحت تأثیر قرار می‌دهد. دمای ملایم و رطوبت زیاد این توده هوا همراه با شرایط ناپایداری، موجب ریزش‌های جوی در استان (و بیشتر مناطق کشور) می‌شود.

ب) توده هوای سودانی: این توده هوا مانند توده هوای غربی، در نیمه سرد سال از سمت جنوب غربی وارد ایران شده و استان بوشهر را تحت تأثیر قرار می‌دهد. این توده هوا در کشور سودان شکل گرفته و تقویت می‌شود و با جذب رطوبت در مسیر خود از دریای سرخ و سپس خلیج فارس، مهم‌ترین عامل بارش‌های رگباری استان به حساب می‌آید. وزش باد قوس در فصل پاییز و زمستان، مهم‌ترین نشانه ورود توده هوای سودانی به استان بوشهر است.

ج) توده هوای گرم عربستان: در طول تابستان، شبه جزیره عربستان شرایط اقلیمی بسیار خشکی را ایجاد می‌کند. وزش بادهای گرم و سوزان از روی ماسه‌زارهای این شبه جزیره و سپس عبور این بادها از روی خلیج فارس، موجب تشدید پدیده شرجی در سواحل، گرمای شدید و خشکی هوا در نواحی داخلی و گرد و غبار فراوان در هوای استان می‌شود.

بادهای محلی استان بوشهر در حقیقت قسمتی از طوفان‌های خلیج فارس است که در اثر اختلاف فشار بین صحرای عربستان و ارتفاعات جنوبی ایران در فصول مختلف پدید می‌آید. این بادها تقریباً در تمام سواحل خلیج فارس می‌وزند و در نقاط مختلف خلیج فارس اسامی متفاوتی دارند. این اسامی که بنا به مقتضیات زمانی (فصل وقوع آن‌ها) و تصورات ذهنی دریانوردان و همچنین خطرات ناشی از آن‌ها است، عبارتند از:

باد لهیمر (لهیمار): این باد معمولاً در پاییز (یا به قول دریانوردان در برج عقرب) می‌وزد. شدت این باد به اندازه‌ای ناگهانی و غافلگیرکننده است که ممکن است در عرض چند دقیقه و یا چند ساعت، خسارات سنگینی به بار آورد.

باد لچیزب (گول زن): این باد معمولاً در پاییز می‌وزد ولی روز و ساعت معینی ندارد. دریانوردان محلی معتقدند این باد 10 روز پیش از برج عقرب می‌وزد و شدت آن نیز کمتر از باد لهیمر است.

باد قوس: این باد از جنوب شرق به شمال غرب می‌وزد و از مدار رأس ‌السرطان در جهت شرقی حرکت می‌کند. این باد در تابستان گرم و سوزان و در زمستان گرم و مرطوب و اکثراً باران‌زا است. این باد شدید بوده و گاهی خسارات جانی و مالی فراوان به همراه دارد.

در گذشته برای حرکت کشتی از هند به بوشهر از این باد استفاده می‌شد.

باد شمال: معمولاً جهت وزش باد قوس به شمال غربی تغییر می‌یابد و باد شمال نامیده می‌شود. باد شمال برخلاف باد قوس، باد خشکی است و وزش آن در زمستان، دما را کاهش می‌دهد و گاهی نیز سبب بارندگی می‌شود.

این باد معروف‌ترین باد محلی استان بوشهر است و تقریباً تنها جریانی است که هوای گرم تابستان را تا حدودی متعادل می‌سازد به همین جهت در گذشته بیشتر ساکنان بوشهر پنجره‌های منازل خود را به طرف شمال غربی نصب می‌کردند.

باد بررد: این باد غالباً شب‌های به سوی دریا می‌وزد و خشک است.

باد سهیلی: به اعتقاد مردم محلی این باد ناشی از طلوع ستاره سهیل است و به همین جهت به این نام خوانده می‌شود. این باد اواخر تابستان و اوایل زمستان می‌وزد.

باد غیوب، باد تریه، باد توبیخ، باد پیرزن و باد سبعه از دیگر بادهای محلی استان بوشهر است.

 
 

استان بوشهر به علت موقعیت طبیعی خاص و شرایط آب و هوایی، فاقد جنگل‌های طبیعی می‌باشد فقط در برخی نقاط همچون سواحل و کوهپایه‌های داخلی، درختان و درختچه‌هایی مانند خرگ و هلپه به طور طبیعی و به شکل محدود می‌رویند. از برگ این درختان برای مصارف طبی و از چوب آن‌ها برای ساختن سقف اتاق و لنج و سوخت استفاده می‌نمایند.

در برخی نقاط نیز به منظور گسترش فضای سبز جنگل‌های مصنوعی از درختان گرمسیری همچون کهور، اکالیپتوس و لیموترش کاشته شده‌اند. درختان گرمسیری این استان دارای برگ‌های ریز و خالدار و ریشه‌های عمیق می‌باشند (ریشه برخی از درختان گاهی به چندین متر می‌رسد). از دیگر درختان این استان می‌توان از کاج، سرو، اقاقیا، زبان گنجشک، سیب، بادام و بُنه نام برد.

نخل از دیگر درختانی است که به فراوانی در این استان یافت می‌شود. تعداد بسیار زیاد این درختان سبب شده است که استان بوشهر به سرزمین «نخل و دریا» مشهور شود.

درختان نخل استان بوشهر

استان بوشهر شمالی‌ترین رویشگاه درختان حَرا در خلیج فارس می‌باشد. تجمع این درختان سبب به وجود آمدن جنگل‌های حرا (جنگل‌های مانگرو) در این استان شده است که از باارزش‌ترین زیستگاه‌های ساحلی این استان به شمار می‌روند.

جنگل‌های حرا یا جنگل‌های مانگرو که به نام دانشمند بزرگ ایرانی؛ ابوعلی سینا با نام علمی «اوسینا مارینا» شناخته می‌شوند، با سایر اکوسیستم‌های جنگلی تفاوت اساسی دارند. این جنگل‌ها نه به خشکی تعلق دارند نه به دریا بلکه مشترک بین آب و خشکی هستند.

حَرا گیاهی است به شکل درختچه یا درخت با اندازه‌های متفاوت بین 3 تا 6 متر ارتفاع که شاخ و برگ سبز روشنی دارد. اجتماع این درختان پوشش فشرده و انبوهی را در بخش تاج درخت به وجود می‌آورد. تنیدگی شاخه‌ها در یکدیگر به گونه‌ای است که دسترسی به درون آن چندان آسان نیست. ریشه‌های اصلی حرا بسیار کوتاه است ولی ریشه‌های عمودی به طول 20 الی 30 سانتی‌متر از سطح گِل خارج می‌شوند که «پِنوماتوفِر» نامیده می‌شوند و عمل تهویه و تنفس گیاه را در شرایط بی‌هوازی انجام می‌دهند. درختان حرا تنه‌های متعدد دارند به طوری که تشخیص تنه اصلی به آسانی میسر نیست. از آنجایی که برگ درختان حرا دائمی هستند، این جنگل‌ها را «جنگل‌های همیشه بهار» نیز می‌گویند.

جنگل های مانگرو در استان بوشهر

درختان حرا آب شور دریا را شیرین ساخته و از آن تغذیه می‌کنند. در هنگام مَد (زمانی که آب دریا بالا می‌آید) تمامی جنگل به زیر آب رفته و ناپدید می‌شود در حالی که در زمان جزر (زمانی که آب دریا پایین می‌رود) درختان و بستر لجنی آن‌ها از آب بیرون آمده و به صورت جزایری پراکنده نمایان می‌شوند. در هنگام مد که درختچه‌های حرا به زیر آب فرو می‌روند، مقداری ماهی، خرچنگ و موجودات ریز دریایی در لابه‌لای شاخه و برگ درختان گرفتار می‌شوند و در هنگام جزر که درختچه‌ها مجدداً پدیدار می‌شوند، پرندگان از آن‌ها تغذیه می‌کنند. 

جنگل‌های حرا در استان‌های سیستان و بلوچستان و هرمزگان نیز یافت می‌شوند.

*مانگرو واژه‌ای از هند غربی و مشتق شده از لغت پرتغالی Mango به معنای انبه و لغت انگلیسی Rove به معنای بیشه است.

مراتع استان بوشهر عمدتاً در نواحی شمالی و در همسایگی مرزهای استان‌های فارس و کهگیلویه و بویراحمد قرار دارند و مورد استفاده عشایر قشقایی و بویراحمد قرار می‌گیرند. این مراتع غنای قابل توجهی ندارند اما در زمستان و اوایل بهار بسیار جالب توجه می‌باشند به ویژه در مسیر شیراز- بوشهر در اواخر زمستان، چشم‌اندازهای مرتعی سرسبز و زیبایی را به نمایش می‌گذارند.

پوشش گیاهی استان بوشهر

طبیعت استان بوشهر

گیاهان استان بوشهر

مراتع استان بوشهر

 
 

اگرچه شرایط ویژه آب و هوایی، محدودیت پوشش گیاهی، خشکی و کمبود منابع آب، محدودیت‌هایی را برای جانوران استان بوشهر به وجود آورده، اما با این وجود در این استان گونه‌های مختلفی از پستانداران، پرندگان، خزندگان، دوزیستان و آبزیان ساکن می‌باشند.

از پستانداران این استان می‌توان از کل و بز، میش و قوچ، آهو، جبیر، گراز، پلنگ، گربه جنگلی، گربه وحشی، خدنگ، روباه، شغال، گرگ، خرگوش، تَشی، انواع موش و خفاش نام برد.

پرندگان استان بوشهر که بیشتر در نقاط ساحلی استان دیده شده‌اند عبارتند از کبک، تیهو، بلدرچین، هوبره، قمری، سار، پرستو، قبا سوزک، ترنی، حمامی، کلاغ جیروک، بلبل، مرغ غواص، حواصیل، درنا، هفت رنگ، خردل، دراج، کبوتر چاهی و هدهد.

برخی از این پرندگان تنها در فصل زمستان برای صید ماهی، از هند و آفریقا به سوی خلیج فارس مهاجرت می‌کنند اما برخی دیگر بومی این منطقه می‌باشند.

آگاما، انواع جکوی، اسکینک، سوسمار، بزمجه و انواع مارها از خزندگان استان بوشهر و انواع وزغ و قورباغه از دوزیستان آن می‌باشند.

از جانداران آبزی که در آب‌های ساحلی استان بوشهر به سر می‌برند، می‌توان به انواع ماهیان (صبور، راشگو، قباد، حلوا، شوریده، حلوا سیاه، شعری، شانک، سرخو، هامور، سنگسر، سوبیتی، خارو و نیامه)، میگو، انواع کوسه، دلفین، خرچنگ، لاک‌پشت، عروس دریایی، سفره ماهی، نرم‌تنان و مرجان اشاره نمود.

مناطق حفاظت شده استان بوشهر

پارک ملی دریایی نایبند

منطقه حفاظت شده مُند

پارک ملی دیر- نخیلو

منطقه حفاظت شده حِلِّه

پناهگاه حیات وحش خارگ و خارگو

منطقه شکار ممنوع شاهزاده ابراهیم و تنگ باهوش

شکارگاه کوه سیاه

 
 

بر اساس کاوش‌های انجام شده، منطقه بوشهر پیش از ورود و استقرار آریایی‌ها، محل سکونت نژادهای بومی و گروه‌های مختلفی بوده است. علاوه بر نژاد بومی و مدیترانه‌ای، اقوام و نژادهای دیگری همچون سیاه‌پوست‌های دراویدی، سامی‌ها، ایلامی‌ها، سومری‌ها و عرب‌ها در این خطّه زندگی می‌کردند.

اهالی سرزمین بوشهر به دلیل دوری از ساکنان سرزمین‌های شمالی ایران، بیشتر با مردمان کشورهای حاشیه خلیج فارس، آفریقایی و مدیترانه‌ای از طریق خلیج فارس مراوده داشته و به تجارت با ایشان می‌پرداختند. به مرور زمان با شکل‌گیری شهرها و رونق فعالیت‌های اقتصادی در این استان، گروه‌های دیگری از اقوام داخلی ایران از جمله بهبهانی‌ها، ده دشتی‌ها، اهالی کازرون، شیراز، آبادان و خورموج به این سرزمین مهاجرت نمودند که در اثر اختلاط با اقوام قبلی، یک نوع نژاد و قومیت خاص بوشهری را شکل دادند.

بیشترین مهاجران استان بوشهر از ساکنان استان فارس و کمترین ایشان از اهالی استان زنجان بوده‌اند.

بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال 1390 خورشیدی جمعیت استان بوشهر 1032949 نفر بوده است. بر اساس این سرشماری جمعیت شهرستان‌های این استان به شرح زیر می‌باشد:

نام شهرستان‌ها

جمعیت شهری

جمعیت روستایی

جمعیت غیرساکن

بوشهر

221016

37826

64

تنگستان

17482

52719

81

جم

21453

29993

ـــ

دشتستان

151004

77266

1155

دشتی

47628

28646

1256

دیر

36822

15701

ـــ

دیلم

24891

6672

7

کنگان

114368

56406

ـــ

گناوه

69729

20764

ـــ

عشایر ایل قشقایی از دیگر گروه‌های قومی استان بوشهر می‌باشند که به صورت موقت در این استان سکنی می‌‌گزینند. در موسم قشلاق عشایر ایل قشقایی در همه نواحی استان از بندر دیلم تا جنوب شرق استان پراکنده می‌شوند که در این میان شهرستان دشتستان با پذیرش حدود 80 درصد از مجموع عشایر وارد شده به استان، بیشترین درصد عشایر را در خود جای داده است. عشایر ایل قشقایی در هنگام ییلاق، به استان‌های فارس و اصفهان کوچ می‌کنند.

 
 

با توجه به وجود نژادها و اقوام مختلف، هرچند مردم استان بوشهر به زبان فارسی سخن می‌گویند اما گویش‌های متنوع در مناطق مختلف استان رواج دارد به عنوان مثال در سواحل خلیج فارس و جزایر آن، نوعی گویش با آمیزه‌ای از زبان‌های بلوچی، کردی، ترکمنی و برخی واژه‌های انگلیسی، هلندی، پرتغالی، هندی و عربی مورد استفاده قرار می‌گیرد. برخی از اهالی جزیره شیف، بندر کنگان و عسلویه، به زبان عربی تکلم می‌کنند. در شهرستان‌های شمالی استان بوشهر همچون دیلم، گناوه و دشتستان، گویش لری و در شهرستان‌های جنوبی مانند جم و بخش‌هایی از کنگان و دیر، فارسی لهجه‌دار رواج دارد. گویش‌های دیگری نیز از جمله گویش‌ دشتی، بوشهری، لیراوی، دیلمی و تنگسیری نیز در این استان رایج است.

 
 

دین ساکنان استان بوشهر اسلام است و عمدتاً پیرو مذهب شیعه می‌باشند. در گذشته پیروان ادیان دیگر همچون کلیمی، مسیحی و زرتشتی نیز در این استان ساکن بودند اما اکنون تعداد کمی از ایشان در استان بوشهر زندگی می‌کنند.

 
 

از آنجا که سراسر مرز شرقی استان بوشهر با خلیج فارس در ارتباط است، رطوبت نسبی در تمام مواقع سال در این استان بالاست در نتیجه ساکنان استان بوشهر از لباس‌های نخی استفاده می‌کنند تا در انجام فعالیت‌های روزمره راحتی بیشتری داشته باشند. از طرفی استان بوشهر از دو ناحیه کوهستانی و جلگه‌ای تشکیل شده و همین امر تا حدودی لباس ساکنان دو ناحیه را از یکدیگر متفاوت ساخته است.

پوشاک ساکنان استان بوشهر

پوشاک بانوان: بانوان در استان بوشهر پیراهن بلند دورچین به همراه عبای سیاه، مقنعه نازک سیاه رنگ، روبنده نازک، شلوار چیت و نوعی کفش صندل به نام «کوش» می‌پوشند. پیراهن رسمی بانوان بوشهر جامه گشادی است که به آن پیراهن عربی می‌گویند و دارای تزئینات بسیار زیبا و جالب است.

پوشاک بانوان استان بوشهر

پوشاک زنان در استان بوشهر

زنان در استان بوشهر اغلب با چادر محلی در انظار ظاهر می‌شوند.

پوشاک مردان: یکی از لباس‌های رایج در استان بوشهر پیراهن بلند سفیدی به نام «دشداشه» است که از لباس‌های قدیمی استان به شمار می‌رود و در سایر مناطق جنوبی کشور و کشورهای عربی این نوع پوشش دیده می‌شود. در اغلب مواقع آقایان برای محافظت سر از گرما و تابش خورشید، سرپوشی به نام «عرقچین» بر سر می‌گذارند.

پوشاک مردان در استان بوشهر

در استان بوشهر معمولاً کسانی که از نظر علم و مرتبه اجتماعی در موقعیت بالایی قرار داشتند، بر روی لباس خود عبا می‌پوشیدند. امروزه عبای بوشهر یکی از بهترین عباها در این منطقه به شمار می‌رود به طوری که بسیاری از شیوخ عرب خواستار این عباها هستند و قیمت آن‌ها نیز بسیار گزاف است.

پوشیدن لنگ که در گویش محلی به «لنگوته» معروف است و بر روی شلوار بسته می‌شود، از دیگر پوشش‌های رایج در میان ساکنان استان بوشهر است.

پوشاک مردان استان بوشهر

 
 

اقتصاد استان بوشهر به کشاورزی، دامداری، شیلات و تا حدودی به صنعت متکی است. فعالیت اقتصادی استان بوشهر را در درجه اول تولید خرما و در درجه دوم صید ماهی تشکیل می‌دهد.

کشاورزی: استان بوشهر با دارا بودن 12 هزار هکتار اراضی زیرکشت محصولات کشاورزی، 1/5 درصد از کل اراضی کشور را در اختیار دارد. بخش کشاورزی استان بوشهر از نظر نوع تولید محصولات، به دو قسمت محصولات زراعی و محصولات درختی تقسیم می‌شود. از مهم‌ترین محصولات زراعی این استان می‌توان گندم، جو آبی و دیم، تنباکو، پیاز، کنجد، سبزی، گوجه فرنگی، خربزه، هندوانه و گیاهان علوفه‌ای را نام برد. استان بوشهر در زمینه باغداری امکانات چندانی ندارد و تولید سالانه 10 تن مرکبات، حداکثر ظرفیت استان می‌باشد. با وجود این وضعیت آب و هوایی مناطقی از استان بوشهر موجب ایجاد نخلستان‌های متعدد و تولید خرما گردیده است که بر همین اساس استان بوشهر با دارا بودن بالغ بر 6 میلیون اصله نخل و تولید 13 هزار تن خرما، 12 تا 14 درصد از سطح زیر کشت و تولید خرمای کشور را به خود اختصاص داده و از این نظر رتبه 5 کشوری را در زمینه تولید خرما دارا می‌باشد.  

نخلستان در استان بوشهر

کاشت گوجه فرنگی در استان بوشهر     محصولات کشاورزی استان بوشهر

متأسفانه در سال‌های اخیر به علت کمبود امکانات کشاورزی به ویژه کمبود آب و زمین‌های مورد نیاز و نبود امکانات رفاهی و پایین بودن سطح درآمد کشاورزان، مهاجرت روستاییان به شهرهای استان شدت گرفته است.

دامداری: دامداری در کنار زراعت و باغداری به عنوان حرفه‌ای اصلی یا تکمیلی در تمام طول تاریخ در روستاهای استان بوشهر متداول بوده است. در حال حاضر به دلیل ضعیف شدن مراتع، دامداری به شیوه سنتی کمتر صورت می‌گیرد و نیازهای پروتئینی استان از طریق توسعه دامپروری صنعتی فراهم شده است.

در استان بوشهر 70 درصد دام‌های موجود از نوع سبک (گوسفند و بز) و 30 درصد آن از نوع دام سنگین (گاو، گاومیش، شتر) می‌باشد. استان بوشهر از مناطق مهم پرورش شتر در کشور است. شترهای استان بوشهر از نوع یک کوهانه هستند و شتر نژاد دشتی از مهم‌ترین نژادهای استان و از بهترین نژادهای پشمی کشور است که از نظر تولید پشم ظریف و باکیفیت، در رتبه اول در کشور قرار دارد.

پرورش شتر در استان بوشهر

شیلات: صید ماهی و میگو یکی از مهم‌ترین فعالیت‌های اقتصادی مردم استان بوشهر را تشکیل می‌دهد. استان بوشهر با دارا بودن شرایط اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و بستر مطلوب طبیعی (صیدگاه‌های مختلف، تنوع آبزیان و اراضی مستعد پرورش میگو)، یکی از استان‌هایی است که بهترین امکانات را برای توسعه صید و پرورش آبزیان در اختیار دارد. در استان بوشهر 23 بندر صیادی با ظرفیت تخلیه 180 هزار تن ماهی و میگو در سال، در حال فعالیت می‌باشند و میزان صید استان بیش از 40 هزار تن است. فصل صید میگو معمولاً از مرداد ماه آغاز و تا اواخر اسفند ماه ادامه می‌یابد.

بر اساس تحقیقات «مرکز تحقیقات و توسعه ماهیگیری خلیج فارس»، میگوی خلیج فارس از نظر کیفیت و دارای بودن پروتئین بسیار، یکی از بهترین انواع میگو در جهان می‌باشد.

اولین مرکز تکثیر میگو در سال 1369 خورشیدی در بندر بوشهر راه‌اندازی شد و پس از آن واگذاری زمین جهت پرورش میگو از سال 1372 آغاز گردید. تا پایان سال 1385 خورشیدی، 9 مرکز پرورش میگو در استان بوشهر دایر شد اما متأسفانه از سال 1384 به دلیل شیوع بیماری لکه سفید، تولید میگوی پرورشی استان بسیار کاهش یافت. با تولید گونه‌های مقاوم در برابر این بیماری، این بخش دوباره احیا شد و در حال حاضر استان بوشهر رتبه اول تولید میگوی پرورشی کشور را در اختیار دارد.

صنایع کارخانه‌ای: استان بوشهر به دلیل برخورداری از موقعیت استراتژیکی و منابعی همچون نفت و گاز و صنایع وابسته به آن، از مناطق مهم صنعتی و اقتصادی کشور به شمار می‌رود.

استان بوشهر به دلیل وجود منابع عظیم نفت و گاز، پایتخت انرژی ایران لقب گرفته است. اولین پالایشگاه گاز استان به نام «پالایشگاه ولی‌عصر جم» در سال 1364 خورشیدی به بهره‌‌برداری رسید. با توسعه میدان گازی پارس جنوبی و تأسیس منطقه ویژه انرژی پارس، تاکنون فازهای پالایشگاهی متعددی در این استان افتتاح شده است.

قرارگیری میدان‌های گازی دیگری همچون کنگان و بردخون و وجود مهم‌ترین ترمینال‌های صادرات نفت خام جهان در جزیره خارک، از عواملی است که اهمیت استان بوشهر را در این زمینه چندین برابر ساخته است. در حال حاضر استان بوشهر تولید 7 درصد نفت خام کشور و صدور 95 درصد آن را عهده‌دار می‌باشد.

صنایع پتروشیمی استان بوشهر

استان بوشهر دارای 8 شهرک صنعتی و 7 ناحیه صنعتی روستایی (در مجموع نزدیک به 800 واحد صنعتی) شامل صنایع غذایی و دارویی، صنایع شیمیایی، صنایع کانی غیرفلزی، صنایع برقی و الکترونیک، صنایع فلزی و ریخته‌گری، صنایع ماشین‌سازی، صنایع تجهیزات خودرو و نیروی محرکه نیز می‌باشد.

صنایع دستی: هنرهای سنتی استان بوشهر به دلیل دور بودن از مرکز و نبود مواد اولیه در منطقه، معدود و تنها شامل رشته‌هایی چون بافت گلیم‌، گبه، قالی، جاجیم، حصیر (بوریا)، عبا و صنایع دستی دریایی، لنج و قایق‌سازی، سفالگری، معرق چوب، مشبک‌کاری، نگارگری دریایی و ... می‌شود.

قالی: بافت انواع قالی و قالیچه در نقاط مختلف روستایی در میان عشایر ساکن در روستاهای استان بوشهر رواج دارد.

گبه: شاخص‌ترین محصول صنایع دستی استان بوشهر نوعی زیرانداز به نام گبّه است که تقریباً در اکثر نقاط روستایی و حتی در برخی مناطق شهری رایج بوده و حرفه اول یا دوم تعداد زیادی ازخ انواده محسوب می‌شود. گبه نوعی قالی با پودهای تقریباً ضخیم و بلند است که غالباً با مواد اولیه خودرنگ در طرح‌های بدیع و سنتی و بر روی دارهای قالی‌بافی افقی و به شیوه قالی بافته می‌شود.

زمینه گبه‌های بافت مناطق مختلف بوشهر تقریباً دارای رنگ‌های سفید، شیری و قهوه‌ای است و نقوش به رنگ‌های مشکی، حنایی و قرمز می‌باشد. طرح‌های به کار رفته در بافت گبه بیشتر برگرفته از طبیعت همچون نقش بز، پرنده و درخت می‌باشد. البته طرح‌های هندسی نیز در این بافته‌ها دیده می‌شود. گبه‌بافان برای ایجاد نقوش بر روی فراورده‌های خود در حین بافت، از نقشه استفاده نمی‌کنند بلکه بیشتر به طور ذهنی به این کار می‌پردازند.

صنایع دستی استان بوشهر- گبه

در گذشته گبه‌ها به رنگ طبیعی پشم بافته می‌شدند و رنگ دیگری نداشتند اما امروزه از پشم‌های رنگ شده در بافت گبه استفاده می‌شود.

مراکز مهم تولید گبه در استان بوشهر عبارتند از روستای شول، کمالی، بهمنیاری، محمد صالحی، سرخره، ذکریایی، بامنیر، مال محمود، خلیفه‌ای، عطیبه، دهداران، شاه فیروز، تنگ ارم، پرجونک، رود فاریاب، دهرود سفلی و علیا، بوشکان از توابع شهرستان دشتستان.

تمامی گبه‌های تولید شده استان بوشهر، صادراتی بوده و بیشتر به کشورهای اروپایی به ویژه آلمان صادر می‌گردد.

گلیم: بعد از گبه، شاخص‌ترین صنعت دستی و خانگی استان بوشهر، بافت گلیم است که توسط زنان و دختران خانه‌دار در مناطق روستایی در زمان فراغت از فعالیت‌های کشاورزی و خانگی صورت می‌گیرد. گلیم بوشهر با نقوش متنوع و هندسی، دارای رنگ‌های بسیار زیبا و شاد است و از نظر اصالت هنری قابل تأمل می‌باشد.

نقوش گلیم‌های استان بوشهر تماماً ذهنی بوده و در هنگام بافت از نقشه استفاده نمی‌شود. تمامی بافندگان یک یا چند طرح خاص را در ذهن داشته و در بافت آن دارای مهارت هستند. نقشه‌های بافته شده بر روی گلیم عبارتند از حوض، دانه بیگی، آئینه گل، خراسانی، آقاجاری، تهرانی و چنگ.

مواد اولیه برای بافت گلیم، پشم حیوانات است و برای رنگ‌آمیزی پشم‌ها معمولاً از رنگ‌های گیاهی همچون پوست گردو (برای رنگ قهوه‌ای) و گل درخت گز (برای رنگ قرمز) استفاده می‌شود.

مراکز مهم تولید گلیم در استان بوشهر عبارتند از روستاهای طسوج، سرمک، حناشور، اژدرخواب، ممریز، سنا، درویشی، شنبه، چاهگاه و بن بید (شهرستان دشتی)، روستاهای تشان، دره بان، اسلام‌آباد، ریز، قلعه باغ (شهرستان کنگان)، روستاهای تلخ‌آباد، آبگرم، خیرک و شکرک (شهرستان دشتستان).

نمدمالی: نمدمالی از سنتی‌ترین تولیدات استان بوشهر است و از جمله محصولاتی است که به دلیل سبکی وزن و نم‌گیر بودن، مورد توجه خاص عشایر است.

عبابافی: عبابافی از جمله محصولات صنایع دستی منحصر به فرد استان بوشهر است که با پشم و کرک شتر به شیوه سنتی تولید می‌‌گردد و به دلیل دوام و ثبات رنگ و مرغوبیت جنس آن، از بهترین نوع محسوب می‌گردد.

شیوه تولید عبا به این ترتیب است که ابتدا مقدار 2 الی 3 کیلوگرم پشم که معمولاً از دو شتر یکساله به دست می‌آید، تهیه می‌گردد و سپس مو و کرک‌های زبر و خشن آن جدا می‌شود و پشم لطیف باقیمانده جدا گردیده و قسمت‌های نامرغوب و نامناسب آن جدا می‌گردد. مشکل‌ترین مرحله ریسندگی آن است که به وسیله زنان روستایی و بر دوک‌های دستی و به صورت بسیار نازک و صاف ریسیده می‌شود. این عمل معمولاً 2 تا 3 ماه به طول می‌انجامد. پشم آماده در نهایت به استادکار عباباف جهت بافت عبا سپرده می‌شود.

صنایع دستی استان بوشهر- عبابافی

بافت عبا بر روی دستگاه چوبی بسیار قدیمی صورت می‌گیرد که شامل دو تکه چوب افقی و عمودی و تعدادی چرخ و شانه چوبی است که قسمت انتهایی آن در گودالی قرار می‌گیرد تا بافنده ضمن نشستن با دست و پاهای خود اقدام به بافت نماید.

مراکز مهم تولید عبا در استان بوشهر عبارتند از روستاهای کردوان علیا و سفلی از توابع شهرستان دشتی.

لنج و قایق‌سازی: لنج و قایق‌سازی از قدیمی‌ترین و مهم‌ترین صنایع دستی استان بوشهر است که سابقه آن به دوره افشاریه می‌رسد. مصالح اولیه مورد نیاز این هنر چوب‌های جنگلی مقاوم در مقابل رطوبت برای اسکلت و تخته‌های مرغوب هندی به نام «سای» برای بدنه آن است و سایر مواد مورد نیاز از محل تأمین می‌شود.

صنایع دستی استان بوشهر- لنج سازی

به هنر لنج و قایق‌سازی در استان بوشهر «گلافی» می‌گویند.

صنایع دستی دریایی: ساخت کالاهای زیبا (گوشواره، قاب عکس و ...) با صدف و خشک کردن موجودات دریایی (مانند خرچنگ)، از جمله صنایع دستی استان بوشهر است.

صنایع دستی استان بوشهر

علی‌رغم وجود سواحل طولانی استان و وفور صدف و موجودات دریایی، این هنر چندان که باید در استان بوشهر رشد نیافته است. شاید دلیل این امر فقدان کارگاه‌های مجهز و عدم تولید کالاهای ارزشمند صادراتی باشد.

سفالگری: سفالگری در استان بوشهر به دلیل نبود بودجه کافی و دور بودن از مرکز، از کیفیت خوبی برخوردار نیست و نوآوری در آن مشاهده نمی‌شود. بیشتر همت کارگاه‌های سفالگری صرف ساختن قلیان، کوزه آب، کشک‌ساب، کاسه، بشقاب و ... می‌شود.  

صنایع دستی استان بوشهر- سفالگری

مراکز مهم تولید سفال در استان بوشهر عبارتند از شهرستان دشتستان و کنگان.

حصیربافی: حصیربافی در استان بوشهر به دلیل فراوانی برگ و الیاف درخت خرما و گیاهان خودرو در مناطق باتلاقی و شوره‌زار، از دیرباز رایج بوده است و تقریباً بیشتر روستائیان به ویژه مردان در دوران فراغت از فعالیت‌های کشاورزی، به آن اشتغال دارند.

صنایع دستی استان بوشهر- حصیربافی

محصولات حصیری که در روستاهای استان بوشهر تولید می‌شوند عبارتند از تویزه یا جانانی، مخرف (نوعی زنبیل کوچک)، بادبزن، کلاه حصیری (ظرفی مناسب برای نگهداری حبوبات و غلات)، زیرداغی، کپو و چاکان (سبد جمع‌آوری خرما یا کفه ترازو).

مهم‌ترین محصول حصیری استان بوشهر که از نظر اقتصادی جنبه خودمصرفی داشته و در گذشته نیز در ممالک غربی بازار مناسبی داشت، نوعی فرش حصیری به نام «تک» است که در ابعاد 200×200 سانتی‌متر بافته می‌شود و بهترین وسیله برای پوشش سقف کپرهای روستایی می‌باشد. معمولاً یک بافنده ماهر در مدت 8 ساعت کار می‌تواند یک تک ببافد.

حصیربافی بیشتر در شهرستان‌های گناوه، دشتی، دشتستان و کنگان رواج دارد.

بافت گرگور: گرگور یکی از وسایل صید ماهی است که با سیم فلزی گالوانیزه و به شکل یک نیم‌کره بافته می‌شود. بافت گرگور توسط مردان صورت می‌پذیرد و در سواحل طولانی استان مورد استفاده قرار می‌گیرد. ارتفاع گرگور به تناسب نوع شناور و محل صید، 1 تا 3 متر می‌باشد.

صنایع دستی استان بوشهر- بافت گرگور

استفاده از گرگور در صید سبب می‌شود ماهی به صورت زنده و بدون آسیب صید گردد.

مراکز مهم تولید گرگور در استان بوشهر عبارتند از شهرستان‌های دیلم، بوشهر، گناوه، دیر و کنگان.

دَلوچه‌سازی: دَلوچه مخزن مخروطی شکلی است که از پوست حیوانات ساخته شده و به وسیله سه پایه بر روی زمین مستقر می‌شود. 

مصرف‌کنندگان عمده دلوچه ایلات و عشایر و روستاییان می‌باشند زیرا دلوچه آب را خنک و گوارا می‌سازد.

این صنعت بیشتر در برازجان رواج دارد.

معادن استان بوشهر

استان بوشهر با دارا بودن 158 معدن فعال، 4/3 درصد از مجموع معادن فعال کشور را در اختیار دارد و در حال حاضر 7 نوع ماده معدنی در این معادن تولید می‌شود. بیشترین میزان تولید معادن استان بوشهر سنگ لاشه است که نزدیک به 53 درصد تولیدات معادن این استان را شامل می‌شود. مازن و واریز کوهی پس از سنگ لاشه، بیشترین تولید را در بین مواد معدنی بوشهر داراست.

مواد معدنی موجود در معادن استان عبارتند از: سنگ گچ، سنگ لاشه، فسفات، مازن و مرمریت

 
 

«گردآوری شده توسط دپارتمان پژوهش جغرافیایی گروه صنعتی پاکمن»

1- www.iran.ir

2- www.post.ir

3- www.amar.org.com

4- www.iransetarehgasht.com

5- www.adel-ashkboos.mihanblog.com

6- www.af.samta.ir

7- www.hosienshakery.blogfa.com

8- www.irandeserts.com

9- www.irancaves.com

10- www.bushehrtourism.rozblog.com

11- www.tebyan.net

12- www.ardebil.doe.ir

13- www.chap.sch.ir

14- www.npchse.net

15- www.makhdomi.blogfa.com

16- www.irimo.ir

17- www.parparok.blogfa.com

18- www.beinabein.com

19- www.iranpedia.ir

20- www.3nasl.com

21- www.zareialigh.blogfa.com

22- www.mehrnews.com

23- www.vista.ir

24- www.tenob.blogfa.com

25- www.elham4920.blogfa.com

26- www.zoodi.com

27- www.halvasefid.blogfa.com

28- www.ensani.ir

29- www.jtma.ir

30- www.nayband.ir

31- www1.jamejamonline.ir

32- www.iew.ir

33- www.doe.ir

34- www.npchse.net

35- www.tishineh.com

36- www.dashtiha.blogfa.com

37- www.fa.tpo.ir

38- www.iribnews.ir

39- www.ichto.ir

40- www.asemoniha.com

41- www.rooznegaran66.blogfa.com

42- www.beytoote.com

منابع عکس‌ها

www.iran.ir

www.dashti4.ir

www.yjc.ir

www.dayyershanasi.blogfa.com

www.dirinerooz.blogfa.com

www.irandeserts.com

www.anobanini.ir

www.iranpedia.ir

www.fa.wikipedia.org

www.sepas.ir

www.iaukharg.ac.ir

www.anobanini.net

www.divepersia.com

www.havairan.com

www.multimedia.tasnimnews.com

www.iranparanddowndoal.com

www.wikimapia.org

www.mehrnews.com

www.khane3.com

www.sarira67.blogfa.com

www.maj.ir

www.iranaqua.ir

www.jahannews.com

www.mashreghnews.ir

www.iranboom.ir

www.hamshahrionline.ir

www.dmiras.ir

www.asiyo.ir

www.vahdatiyyeh.blogfa.com

www.jtma.ir

www.shabanax.blogfa.com

www.abooshahr.persianblog.ir

www.bigdashtestan.blogfa.com

www.bushehrnature.blogfa.com

www.amn2028.blogfa.com

www.tnews.ir

www.mohitzist.ir

www.fa.touristfa.com

www.javanwb.blogfa.com

www.iew.ir

www.bookha.persianblog.ir

www.tebyan.net

www.manammohitban.blogfa.com

www.sh-va.blogfa.com

www.tourism.shhrmajazi.com

www.tishineh.com

www.hikaki.ir

www.irna.ir

www.chn.ir

www.fa.tpo.ir

www.iranpetrotech.com

www.bushehrprisons.ir

www.picbushehr.ir

www.ichto.ir

www.banak.ir

www.panoramio.com

www.graphic.ir

www.mohammaddarvish.com

www.arsh.lmo.ir

www.investinbu.ir

www.jonoubiran.com

www.bushehr.irna.ir

www.eshayer-dashti90.blogfa.com

www.fararu.com

www.asemoni.com

www.lifecycle.ir

www.aradtourism.com

www.lavan20.blogfa.com

مجله علمی ویکی پی جی

 
 
نظرات درباره این مطلب
 
 
نام
پست الکترونیک
نظر
 
CAPTCHA Image
Reload Image
 
علی
سلام و خسته نباشید از مطالعه مطالب پیرامون استان بوشهر خیلی لذت بردم .واقعا خسته نباشید چرا که ماطلب کامل و خوبی را در سایت خود قرار داده اید.تنها اشکالی که وجود دارد این است که طبق نقشه تقسیمات کشوری و مصوبه دولت وقت در سال 1388یک بخش به نام بخش آب پخش به شهرستان دشتستان اضافه شده که متاسفانه در نقشه ای که در سایت شما استفاده شده این بخش به چشم نمی خورد.فلذا زحمت بکشید و این نقشه را اصلاح بفرماییدبا تشکر
<<پاسخ به این نظر
19:38 01 مرداد 93
plus  0  
min   0
مطالب مرتبط